Πώς μπορούν οι γονείς να καλλιεργήσουν θετική εικόνα σώματος στα παιδιά τους;

Η εικόνα που έχουμε για το σώμα μας αρχίζει να διαμορφώνεται από πολύ νωρίς. Τα παιδιά μαθαίνουν πώς να βλέπουν τον εαυτό τους όχι μόνο μέσα από τον καθρέφτη, αλλά κυρίως μέσα από τα λόγια, τις στάσεις και τα παραδείγματα των σημαντικών ενηλίκων στη ζωή τους, και κυρίως των γονιών. Η θετική εικόνα σώματος δεν σημαίνει να αγαπάμε κάθε κομμάτι της εμφάνισής μας, αλλά να νιώθουμε αποδοχή και σεβασμό για το σώμα μας, να το φροντίζουμε και να το βλέπουμε ως σύμμαχο και όχι ως «πρόβλημα που πρέπει να διορθωθεί».

1. Εστιάστε στη λειτουργικότητα, όχι στην εμφάνιση

Αντί να σχολιάζετε πώς δείχνει το σώμα, δώστε έμφαση σε αυτά που μπορεί να κάνει:

• «Τι ωραία που τα πόδια σου σε βοηθούν να τρέχεις!»
• «Τα χέρια σου είναι δυνατά, μπόρεσες να κουβαλήσεις όλα αυτά τα βιβλία.»
  Αυτές οι φράσεις βοηθούν το παιδί να δει το σώμα του ως χρήσιμο και δυνατό, όχι μόνο ως «όμορφο ή άσχημο».

2. Αποφύγετε επικριτικά σχόλια για το σώμα

Τα παιδιά απορροφούν ακόμη και τα πιο μικρά σχόλια. Αν ακούν συχνά φράσεις όπως «Πρέπει να χάσω κιλά» ή «Κοίτα πώς είναι αυτή στην τηλεόραση…», μαθαίνουν ότι η εμφάνιση είναι το πιο σημαντικό χαρακτηριστικό.

3. Μην βάζετε “ταμπέλες” στο φαγητό

Αντί να λέτε «καλό» ή «κακό» φαγητό, μιλήστε για ισορροπία και ποικιλία:

• «Σήμερα φάγαμε λαχανικά, αύριο μπορούμε να φάμε και κάτι γλυκό.»
  Έτσι, τα παιδιά αποφεύγουν να συνδέουν την αξία τους με το τι τρώνε.

4. Ενθαρρύνετε τη σωματική δραστηριότητα για ευχαρίστηση

Πείτε «Πάμε για ποδήλατο γιατί μας αρέσει!» αντί για «Πρέπει να κινηθούμε γιατί φάγαμε πολύ». Η άσκηση γίνεται πηγή χαράς, όχι τιμωρία.

5. Καλλιεργήστε αυτοεκτίμηση πέρα από την εμφάνιση

Μιλήστε στο παιδί για την καλοσύνη του, τη φαντασία του, τη γενναιότητά του. Όταν γνωρίζει ότι η αξία του δεν εξαρτάται από το πώς δείχνει, είναι πιο ανθεκτικό απέναντι σε κοινωνικές πιέσεις.

6. Μιλήστε ανοιχτά για την ποικιλία των σωμάτων

Δείξτε μέσα από εικόνες, παραδείγματα και ιστορίες ότι δεν υπάρχει «σωστό» και «λάθος» σώμα. Όλοι είμαστε διαφορετικοί και αυτή η διαφορετικότητα είναι φυσική και όμορφη.

7. Δώστε το καλό παράδειγμα

Τα παιδιά παρατηρούν: πώς τρώτε, πώς μιλάτε για το σώμα σας, πώς αντιδράτε στον καθρέφτη. Αν βλέπουν ότι φροντίζετε τον εαυτό σας με σεβασμό και χωρίς ενοχές, θα μάθουν να κάνουν το ίδιο.

Ένα μήνυμα για τους γονείς
Η θετική εικόνα σώματος είναι δώρο που μένει για μια ζωή. Δεν είναι μόνο θέμα εμφάνισης, αλλά βαθιάς αποδοχής και σεβασμού προς τον εαυτό μας. Οι γονείς έχουν τη δύναμη να βοηθήσουν τα παιδιά να αποδεχτούν το σώμα τους για αυτό που είναι, ένα μοναδικό, πολύτιμο «σπίτι» που τους επιτρέπει να ζουν, να κινούνται και να χαίρονται.

Βιβλιογραφία:

Faith, M. S., Scanlon, K. S., Birch, L. L., Francis, L. A., & Sherry, B. (2004). Parent-child feeding strategies and their relationships to child eating and weight status. Obesity Research, 12(11), 1711–1722.

Galloway, A. T., Fiorito, L. M., Francis, L. A., & Birch, L. L. (2006). ‘Finish your soup’: Counterproductive effects of pressuring children to eat on intake and affect. Appetite, 46(3), 318–323.

Hughes, S. O., Power, T. G., Fisher, J. O., Mueller, S., & Nicklas, T. A. (2005). Revisiting a neglected construct: Parenting styles in a child-feeding context. Appetite, 44(1), 83–92.

Johnson, S. L. (2000). Improving preschoolers’ self-regulation of energy intake. Pediatrics, 106(6), 1429–1435.

Neumark-Sztainer, D., Paxton, S. J., Hannan, P. J., Haines, J., & Story, M. (2006). Does body satisfaction matter? Five-year longitudinal associations between body satisfaction and health behaviors in adolescent females and males. Journal of adolescent health, 39(2), 244-251.

Throm, J. K., Schilling, D., Löchner, J., Micali, N., Dörsam, A. F., & Giel, K. E. (2024). Parental verbal communication and modeling behavior during mealtimes shape offspring eating behavior–A systematic review with a focus on clinical implications for eating disorders. Appetite, 200, 107584.

Ventura, A. K., & Birch, L. L. (2008). Does parenting affect children’s eating and weight status? International Journal of Behavioral Nutrition and Physical Activity, 5(15)